دوشنبه, 24 شهریور 1399 ساعت 05:17

 

 

 

انتشار گزارش اقتصاد کشاورزی سال­‌های 1395 الی 1397

 

 پایش و بررسی سالانه تحولات اقتصادی بخش کشاورزی در انطباق با برنامه‌­های پنج ساله توسعه یکی از فعالیت‌­های مستمر مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران است. این مطالعه با بررسی و رصد پیوسته وضعیت کلان بخش کشاورزی با ایجاد یک نگاه جامع و فراگیر بر متغیرهای مختلف تأثیرگذار بر بخش، از یک منظر آسیب­‌های احتمالی که ممکن است بر کسب­‌ وکارهای کشاورزی وارد شود را پیش­‌بینی کرده و هشدار دهد و از منظری دیگر مشکلات راهبردی و کلان که در حال حاضر گریبان­‌گیر فعالان بخش خصوصی بوده و مانع پیشرفت و یا کند شدن سرعت پیشرفت فعالیت‌­های کشاورزی می­شود را شناسایی و ارزیابی می­نماید. این مطالعه وضعیت بخش کشاورزی را از جنبه‌های مختلف اقتصاد کلان، وضعیت تولید، تجارت و بیمه ارزیابی نموده و ضمن تشریح سیمای بخش کشاورزی از منظر آمار، مشکلات و موضوعاتی که فعالان بخش کشاورزی به لحاظ برنامه‌­ریزی‌­ها و سیاست­‌گذاری‌­های کلان کشوری با آن مواجه هستند و در متغیرهای کلان اقتصادی و شاخص­‌های غیراقتصادی بخش متبلور می‌­شود را بررسی نموده است. در پایان با رویکرد رفع موانع و ایجاد رونق در کسب و کارهای بخش کشاورزی، ارتقای جایگاه بخش در اقتصاد ملی و بالطبع در معیشت فعالان اقتصادی بخش کشاورزی به طور مستقیم و سایر بخش­ها به طور غیرمستقیم پیشنهاداتی ارائه می­دهد که قابل ارائه به مراجع مختلف تصمیم‌­گیر و تصمیم‎­ ساز بوده و با توجه به راهبردی بودن مطالعات صورت گرفته در این مرکز، از برایند نتایج و پیشنهادات مطرح شده، یک پیشنهاد راهبردی ارائه داده است. پنجمین شماره از گزارش اقتصاد کشاورزی ایران برای سال­های 1395 الی 1397 در مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران در شهریور ماه سال جاری چاپ و منتشر شده است.

بر اساس نتایج این گزارش کمبود شدید دسترسی به سرمایه و توان مالی ضعیف فعالان خرد، بی­‌ثباتی بازار و نوسان قیمت­ها (مؤثرترین عامل از دید فعالان بخش کشاورزی)، وابستگی شدید و تهدیدکننده صنعت طیور به نهاده­‎های وارداتی و موقعیت انحصاری واردکنندگان این نهاده­‌ها، نداشتن استراتژی صادراتی مشخص و عدم بهره­‌گیری از شیوه­‌های حفظ و ثبات بازار صادراتی و تقویت صادرکننده در بازارهای جهانی که در این سال به منفی شدن تراز تجاری محصولات دام، طیور و آبزیان برای اولین بار طی چند سال اخیر و افت شدید صادرات مستعدترین محصول صادراتی کشاورزی ایران یعنی پسته انجامید، عدم آگاهی فعالان بخش کشاورزی از کارکردهای بیمه و سابقه و عملکرد ضعیف صندوق بیمه در پرداخت به موقع غرامت­‌ها از اصلی­‌ترین چالش­‌هایی است که بخش کشاورزی در سال 1397 با آن دست و پنجه نرم کرده است. برخی از این­ها چالش­‌های قدیمی و مزمن بخش کشاورزی و برخی عارضه‌­های جدیدی است که در این سال بر بخش وارد شده است.

از سوی دیگر بهره­‌وری بالاتر استفاده از عوامل تولید در بخش کشاورزی در مقایسه با کل اقتصاد آن هم در شرایطی که همواره سهم کمتری از سرمایه به این بخش اختصاص یافته است، شناسایی پتانسیل توسعه کشت دیم برخی محصولات نظیر پرتقال با توجه به کمبود منابع آبی کشور، مزیت کشور در تولید عسل و آبزیان و افق روشن تولید این دو محصول به ویژه آبزیان، پتانسیل توسعه صادرات محصولات صنایع غذایی و محصولات گروه باغبانی و سبزی و صیفی که همواره از تراز تجاری مثبت برخوردار بوده­اند از جمله پتانسیل­‌ها و توان­مندی­‌های بخش کشاورزی است که می­‌تواند در برابر نقاط ضعف آن مبنای برنامه­ریزی­‌های توسعه و پیشرفت بخش باشد.

این گزارش با تأکید بر نیاز بخش کشاورزی به مدیریت یکپارچه، هوشمند و پایدار در همه عرصه­‌ها به ویژه در «تأمین نهاده و تولید محصول کشاورزی» با هدف ارتقای بهره‌­وری، کاهش هزینه‌های تولید، و بهبود کیفیت و سلامت محصول، «بازاریابی و بازاررسانی محصول»، «توسعه صادرات کشاورزی» در جهت پایداری فعالیت کشاورزی و «تأمین مالی و سرمایه­‌گذاری» فعالیت­‌های کشاورزی لزوم برخورداری از یک نگاه زنجیره محور بر توسعه فعالیت­‌های کشاورزی و بازنگری استراتژی توسعه این بخش در چارچوب اسناد بالادستی و استراتژی‌­های کلان اقتصادی کشور را به عنوان پیشنهاد راهبردی خود مطرح کرده است.

برای مشاهده خلاصه مدیریتی این گزارش به لینک زیر مراجعه نمایید:

خلاصه  گزارش اقتصاد کشاورزی سال‌های 1395 الی 1397

 

برای مشاهده گزیده آمارهای اقتصادی – کشاورزی مورد استفاده در این گزارش به لینک زیر مراجعه نمایید:

 

گزیده آمارهای اقتصادی – کشاورزی سال‌های 95 الی 97

 

برای دریافت متن کامل این گزارش با مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی به شماره 85732846 تماس حاصل فرمایید.